Yurtiçi Haberler*EKONOMİ*İsteniş Hakan Tüplek
ASGARİ ÜCRET 10 BİN TL OLSUN
Çıldırdığımı düşünüyorsanız yanılıyorsunuz!
Neden ‘’asgari ücret 10 bin TL olsun’’ dedim açıklayayım. Bu düşünce sıradan bir söylem değildir. Bu nu bir işletme fakültesi mezunu bankacı kimliğimle söylüyorum. Ciddi bir ekonomi ve maliyet hesaplama bilgim var ki bu alanlarda adli bilirkişilik de yapmaktayım. Sözün özünden uzaklaşmamak için olabildiğince kısa yazacağım. Malum biz okumasını sevmeyen bir toplumuz. İki satır okudu mu önce gözümüz orta sayfalara sonrada sonuç kısmına doğru kayar.
Öncelikle belki ilk defa okuyacaksınız ama ekonominin tanımını yapalım. Çünkü ekonomi hiç te bildiğiniz gibi bir şey değil. Ekonomi ve iktisat tanımları halk içinde hep karıştırılır. Ekonomi, sınırsız olan insan ihtiyaçları ile sınırlı olan tatmin vasıtaları arasında denge kurmaya çalışan bir bilim dalıdır. Sanırım birçok kişi bu tanımı ilk defa okuyor olacaktır.
Diğer ifade ile ekonomi cepteki para değildir.
Kişilerin gelir artışında mal alım gücü dikkate alınmalıdır.
Üniversitelerin ilgili bölümlerinde iktisada giriş derslerinin ilk konularında cebinizdeki para ile çizilen bir yatay-dikey grafikle ilginçtir tüfek ve margarin gibi emtialar ile konu anlatılır.
Ben kısaca ve basit şekli ile anlayayım.
Mevcut maaşınızın her 100 TL si ile tanesi 10 TL den 10 tane ekmek alıyorsunuz diyelim.
Maaşınıza 30 TL zam yapıldığında tanesi 10 TL den 13 ekmek alırsınız yani mal alım gücünüzde 30 TL % 30 artış olur. Lakin piyasada bu beklenti tam tersine işler tüm maliyetler içinde sadece işçiliğe % 30 civarında zam olması gerekirken tüm maliyete %30 üzerinde zam yapılır.
Yani asgari ücrete zam öncesi maaşınızın her 100 TL si le 10 tane ekmek alabilirken bugün zamlı 130 TL maaşınızla 9,28 ekmek alırsınız.
Yanı her 100 TL için yarım ekmekten daha fazla fakirlemiş olursunuz.
Asgari ücrete zam demek her şeye zam demektir.
(Ekonomi varsayımları böyle diyor. Ama bir de kar marjını doğru belirleyen ahlaklı toplum lazım.)
