Türkiye’nin birinci derece deprem kuşağında yer alan tarihi kenti Bursa, jeoloji ve inşaat mühendisliği dünyasının kritik uyarılarıyla sarsıldı. Osmangazi Belediyesi ev sahipliğinde, Jeoloji Mühendisleri Odası Güney Marmara Şubesi ve Jeolojik Mirası Koruma Derneği iş birliğiyle Panorama 1326 Fetih Müzesi’nde gerçekleştirilen Geçmiş ve Gelecek Bağlamında Bursa’da Deprem paneli, kentin altındaki devasa tehlikeyi bir kez daha gözler önüne serdi. Akademisyenlerin ve uzmanların katıldığı toplantıda, Bursa’nın jeolojik yapısı ve tarihsel deprem gerçekleri masaya yatırıldı.
94 Kilometrelik Fay Hattı ve 7 Büyüklüğündeki Deprem Riski
Panelin en dikkat çekici açıklamalarından biri Ankara Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Gürol Seyitoğlu tarafından yapıldı. Seyitoğlu, Türkiye Diri Fay Haritası’ndaki standart verilerin ötesinde, tüm Bursa Ovası’nı boydan boya kat eden yaklaşık 94 kilometre uzunluğunda bir fay sistemi tespit ettiklerini duyurdu. 1855 yılında yaşanan büyük depremlerin bu sistemin bir kısmını kırdığını belirten uzmanlar, Kestel’den Yenişehir Ovası’na uzanan hattın ise kırılmamış olabileceğine dikkat çekti. Yapılan hesaplamalar neticesinde, bu sistemin 7 büyüklüğünde deprem üretme potansiyeline sahip olduğu resmen ilan edildi.
Tarihsel Veriler ve 1855 Depreminin İzleri
Etkinlikte sadece güncel jeolojik veriler değil, geçmişin acı tecrübeleri de detaylıca incelendi. Panel öncesinde gösterilen animasyon film, 1855 yılında Bursa’yı sarsan ve büyük yıkıma yol açan felaketi gözler önüne serdi. Jeoloji Mühendisleri Odası Güney Marmara Şube Başkanı Mehmet Yıldız, 1900 öncesi dönemin aletsel ölçümlerden yoksun olması nedeniyle tarihsel kayıtların ve yazıtların hayati önem taşıdığını belirtti. Gökmenzade’nin İşaretnüması’ndaki 1855 depremi kayıtsal verileri ışığında, geçmişin tecrübelerinin bugünkü kentsel planlamaya entegre edilmesinin şart olduğu ifade edildi.
Yerel Yönetimlerden Bilim Odaklı Afet Politikası
Osmangazi Belediye Başkan Yardımcısı İbrahim Emre Tonaroğlu, Bursa’nın fethinin 700. yılı kutlamaları kapsamında düzenlenen bu panelin sadece bir kültürel etkinlik olmadığını, bilimi ve aklı öngeleyen stratejik bir hamle olduğunu belirtti. Osmangazi Belediye Başkanı Erkan Aydın’ın öncülüğünde yürütülen projelerde bilimsel akla öncelik verildiğini vurgulayan Tonaroğlu, kentin geleceğini güvence altına almak için bu tür akademik çalışmaların artarak devam edeceğini kaydetti.
Jeolojik Miras ve Disiplinlerarası Yaklaşım
Toplantıda söz alan UNESCO Bursa Alan Başkanı Prof. Dr. Neslihan Dostoğlu, depremin kader olmadığını ve fay hatlarını değiştirme şansının bulunmadığını hatırlatarak yapı stokunun ve insan hayatının korunması için bütüncül bir yaklaşım sergilenmesi gerektiğini söyledi. Ayrıca Prof. Dr. Nizamettin Kazancı, Bursa’nın muazzam bir jeolojik mirasa sahip olduğunu ve bu mirasın korunarak karar vericiler tarafından afet yönetimine altlık olarak kullanılmasının büyük bir avantaj olduğunu sözlerine ekledi.
